Zasady obliczania terminów zapłaty należności wobec kontrahentów

autor: Andrzej Janowski; Gazeta Podatkowa Nr 531 z dnia 2009-02-09
09.02.2009 , aktualizacja: 09.02.2009 16:06
A A A Drukuj
Ustalenie, na kiedy przypada termin zapłaty, czy wpłata została dokonana we właściwym czasie często nastręcza trudności. Wynika to też z tego, że inne reguły rządzą terminami zapłaty należności wobec kontrahentów, a inne terminami zapłaty podatków. Warto wiedzieć, czy termin ulegnie przesunięciu, gdy wypadnie w sobotę, jakie są konsekwencje zapisania zbyt długich terminów płatności, w jakim momencie następuje zapłata.
Na fakturze odebranej przez klienta razem z towarem wskazano 7-dniowy termin zapłaty od dnia wystawienia faktury. Czy dzień wystawienia faktury będzie pierwszym dniem terminu?

Nie. Zasady obliczania terminów określonych w dniach wynikające z Kodeksu cywilnego stanowią, że jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło (art. 111 § 2 K.c.). Oznacza to, że jeśli termin ma być liczony od dnia wystawienia faktury, to pierwszym dniem będzie dzień następujący po dniu wystawienia faktury. Jeśli fakturę wystawiono w środę 7 stycznia, to pierwszym dniem terminu będzie czwartek 8 stycznia, a ostatnim, siódmym dniem - środa 14 stycznia. Zapłata dokonana tego dnia będzie zapłatą w terminie.

Czy termin zapłaty za towar jest dotrzymany, jeśli ostatniego dnia złożono w banku polecenie przelewu?

Na potrzeby regulowania zobowiązań o charakterze cywilnoprawnym obowiązuje zasada, że jeśli nie umówiono się inaczej, to zapłata jest dokonana z chwilą uznania rachunku bankowego wierzyciela (pojawienia się pieniędzy na jego koncie). Wynika ona z art. 454 K.c.





Jest to więc rozwiązanie inne niż w przypadku zapłaty podatków. Za termin dokonania zapłaty podatku uważa się w obrocie bezgotówkowym dzień obciążenia rachunku bankowego podatnika lub rachunku podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej na podstawie polecenia przelewu (art. 60 § 1 Ordynacji podatkowej). Dzień obciążenia rachunku nie zawsze jest tożsamy z dniem złożenia dyspozycji przelewu - bank może ją bowiem zrealizować później.

Czy przy obliczaniu terminu uwzględnia się soboty i niedziele? Co jeśli ostatni dzień terminu przypada na któryś z tych dni?

Jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, termin upływa dnia następnego (art. 115 K.c.). Dniami ustawowo wolnymi od pracy są wszystkie niedziele oraz 1 stycznia, drugi dzień Wielkiej Nocy, 1 maja, 3 maja, dzień Bożego Ciała, 15 sierpnia, 1 listopada, 11 listopada, 25 grudnia, 26 grudnia. Wynika to z ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. nr 4, poz. 28 ze zm.). Nie wymienia ona sobót. Na gruncie przepisów prawa cywilnego sobót nie traktuje się jako dni wolnych od pracy, które powodowałyby przesunięcie terminu.





Inaczej wygląda sprawa z sobotą w przypadku zapłaty podatków. Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Wynika to z art. 12 § 5 Ordynacji podatkowej, który ma zastosowanie do terminów zapłaty podatków.

Czy można umawiać się na terminy zapłaty dłuższe niż 30 dni?

Tak. Jednak w przypadku transakcji handlowych może to być niekorzystne, bo kontrahent otrzymuje prawo naliczania dodatkowych odsetek. Transakcje handlowe to umowy, których przedmiotem jest odpłatne dostarczanie towaru lub odpłatne świadczenie usług, jeżeli strony tej umowy zawierają ją w związku z wykonywaną przez siebie działalnością gospodarczą lub zawodową.

Jeśli w umowie będącej transakcją handlową przewidziano termin zapłaty dłuższy niż 30 dni, to wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za następujący okres:

* odsetki można zacząć naliczać od 31. dnia po spełnieniu świadczenia niepieniężnego (wydania towaru, wykonania usługi) i doręczeniu dłużnikowi faktury lub rachunku,

* odsetki ustawowe należą się do dnia faktycznej zapłaty, jeśli zapłata została dokonana w terminie wskazanym w umowie. Jeśli dłużnik przekroczył termin, to odsetki ustawowe można mu naliczać do dnia, w którym zgodnie z umową zapłata powinna była nastąpić. Natomiast za opóźnienie w zapłacie wierzyciel może żądać odsetek w wysokości jak od zaległości podatkowych, chyba że strony uzgodniły wyższe odsetki.

Zasady te wynikają z ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych (Dz. U. nr 139, poz. 1323 ze zm.).

PAMIĘTAJ!

Terminy zapłaty dłuższe niż 30 dni nie są zabronione, ale kontrahent, który wydał towar czy wykonał usługę może wtedy żądać dodatkowych odsetek.

Czy można wyznaczyć termin zapłaty w treści faktury VAT?

Tak. Jeśli strony w umowie nie określiły terminu zapłaty, to może on zostać wyznaczony kontrahentowi w treści doręczonej mu faktury VAT i jest dla kontrahenta wiążący. Powinien on być jednak możliwy do dotrzymania. Jeśli fakturę wysłano do kontrahenta na tyle późno, że otrzymał on ją już po upływie terminu wyznaczonego w treści faktury, to nie można mu będzie zarzucić, że płaci z opóźnieniem, jeśli należność ureguluje niezwłocznie po otrzymaniu takiej faktury.

Podstawa prawna: ustawa z dnia 23.04.1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.).



Bądź na bieżąco, codziennie, za darmo i o stałej porze -

czytaj nasz newsletter!

  • 1
  • 1
Skomentuj:
Zaloguj się

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX